“Fertigatie geeft grote voordelen bij kweken van laanbomen”
30 december 2022
Vorig jaar zijn we begonnen met fertigatie in de boomkwekerij. Het resultaat is geweldig en daar word ik heel blij van,” zegt Tom van der Gaarden van Agroburen. “Die bomen springen er echt uit: de kleur is fris, het blad glanst, echt een genot om te zien.” We spreken Tom hierover, samen met Mikey Akkermans, fertigatiespecialist bij Van Iperen.
Als jongen van twaalf werkte Tom al in de boomkwekerij. Na dertig jaar bij hetzelfde bedrijf te hebben gewerkt, merkte hij dat zijn lichaam niet nog eens tien jaar dit fysiek zware werk zou kunnen doen. “Niet lang daarna attendeerde mijn adviseur van Agroburen mij op een vacature binnen hun bedrijf. Dat was een uitgelezen kans. Sindsdien ben ik adviseur boomkwekerij en werk ik heel veel met hem samen. Het voordeel is dat iedereen in de regio mij kent, waardoor ik overal makkelijk contacten leg.”
Bij een bezoek aan boomkwekerij Volentis zag Tom bakken met vloeibare meststoffen staan. Dat trok meteen zijn aandacht. Het bleek dat Mikey, die afkomstig is uit de akkerbouw, op verzoek van Volentis experimenten deed met fertigatie. “Daar wilden we beslist meer van weten. Omdat we handelspartner zijn van Van Iperen, zijn de lijntjes kort en kwam ik al snel met Mikey in gesprek.”
Zonder enige ervaring in de boomteelt, maar met een flinke dosis enthousiasme was Mikey bij Volentis, een bevriende boomkweker, aan de slag gegaan. “Ik heb geen verstand van die sector, maar had wel het idee dat we hier ook stappen zouden kunnen zetten. Het eerste wat opviel was dat de zuigspanning in een boom veel groter is dan bij akkerbouwgewassen. Via plantsapanalyses zag je dan ook meteen terug wat je had toegevoegd. Als je weet wat een boom nodig heeft en op welke momenten, dan kun je daar dus heel gericht in sturen.”
Naar aanleiding van de eerste resultaten bij Volentis besloten Tom en Mikey een informatieavond te organiseren. Agroburen, Van Iperen en ook de Techniekleverancier Aquafeed waren erbij betrokken. De avond werd druk bezocht. Naast Volentis besloten nog vier boomkwekers met fertigatie aan de slag te gaan. Eén van die kwekers is Johan Verwoert uit Opheusden. Johan is goed te spreken over de inzet van vloeibare meststoffen, zowel in de volle grond als in de containerteelt ziet hij aantoonbaar verschil. “Je geeft meer naar de behoefte van de plant. Van uitspoelen is daarom geen sprake. En je kunt heel makkelijk elk moment bijsturen.” Hoewel hij hier nog geen definitieve conclusies aan wil verbinden, zijn de eerste ervaringen heel positief. “We hadden dit jaar met een goed groeiseizoen te maken. Ik wil daarom eerst meer ervaring opdoen.”
Tom: “Dit jaar was een heel droog jaar. Vorig jaar was dat wel even anders. Bij Volentis viel me op dat je ook bij een nat groeiseizoen gemakkelijk de juiste hoeveelheid meststoffen bij de boom kan krijgen. Dat heeft te maken met de hoge concentratie aan elementen. Bij vaste meststoffen heb je veel water nodig om dezelfde concentratie bij de boom te brengen. Dat zorgt ervoor dat alles nog drassiger wordt.”
Tom is enthousiast over de inzet van vloeibare meststoffen. “Het maakt het leven van een boomkweker een stuk makkelijker. We hoeven niet meer te sjouwen met allemaal zware zakken. Daarnaast zijn de vloeibare meststoffen heel zuiver en heb je niet meer te maken met ballastzouten die wel met vaste meststoffen meekomen. Ook zijn de vloeibare meststoffen veel beter opneembaar. Het zijn meststoffen van tuinbouwkwaliteit.” Mikey: “Deze techniek biedt een boomkweker de kans om op detailniveau aan de knoppen te draaien. Je kunt elk moment geven wat die boom echt nodig heeft. Zo kun je heel makkelijk sturen op kwaliteit. Wil je meer dikte, dan pas je daar je schema op aan. Ook kun je heel makkelijk sporenelementen en humuszuren toevoegen om de bodemvruchtbaarheid te stimuleren.” Een ander voordeel is volgens Tom dat je bij fertigatie minder afhankelijk bent van de beschikbare waterkwaliteit. “Bij vaste meststoffen heb je een hoge kwaliteit nodig om ze op te kunnen lossen. Bij fertigatie speelt dat geen rol.”
Mikey en Tom zijn blij met de samenwerking. Zo heeft Mikey veel kennis van fertigatie, terwijl Tom, met zijn achtergrond veel verstand van bomen heeft. Mikey: “Hij weet veel over de toepasbaarheid van middelen en ziet ook meteen of en welk tekort een boom heeft. Ook ik zie de gebreksverschijnselen, deze zijn hetzelfde in de akkerbouw. Qua schimmels, plagen en rassen is Tom de specialist. Ik heb verstand van elementen, water en de bodem. Samen kunnen we onze kennis en ervaring optimaal combineren.” Tom: “We hebben nu het eerste jaar achter de rug. Iedereen die meedoet, is enthousiast en er wordt steeds meer over gesproken in de sector. De basis staat, het is nu een kwestie van finetunen. Dat doen we door een groeimodel per boomsoort te maken. Aan de hand daarvan wordt duidelijk wat je in welk groeistadium moet geven en in welke hoeveelheid.”
Ook prijstechnisch is het volgens de beide adviseurs aantrekkelijk. Beregenen is met de huidige dieselprijs erg duur en zorgt ook voor verslemping van de bodem. Daar komt bij dat de blad-natperiode te lang duurt, waardoor allerlei schimmels op de loer liggen. De ziektedruk bij fertigatie is veel lager. Tom: “In de kwaliteit van deze bomen zie ik dat ze winterharder zijn, sneller aanslaan en veel langer mooi blijven. Ze zijn veel weerbaarder en dat zul je ook merken aan het feit dat je minder middelen hoeft te gebruiken. De investering voor het werken met fertigatie heb je dan ook heel snel terugverdiend!”
Kennis & Nieuws
Droge zomers, strengere milieuregels, hoge voerprijzen en een groeiende behoefte aan zekerheid over ruwvoer van eigen land. Het zijn uitdagingen waar melkveehouders steeds vaker mee te maken krijgen. Tegelijkertijd liggen er kansen in technieken die in andere sectoren al langer hun waarde hebben bewezen. Eén daarvan is fertigatie: het ondergronds en gelijktijdig toedienen van water en nutriënten.
Afgelopen seizoen deelden we al verschillende updates over onze fertigatieproef in uien op de Rusthoeve. 8 september zijn de uien gerooid en daarna beoordeeld door het UIKC. Ondertussen zijn de uiteindelijke resultaten binnen.
